-
Không tưới nước làm ẩm gạch trước khi xây
Nhiều đội thợ lấy gạch khô từ bãi tập kết rồi xây ngay. Gạch bị khô sẽ hút sạch nước của hỗn hợp vữa ngay khi tiếp xúc. Vữa bị mất nước đột ngột làm mất hoàn toàn độ bám dính kết cấu. Đây là nguyên nhân khiến mảng tường cực kỳ nhanh bị nứt và suy yếu khả năng chịu lực.
Trước khi xây, gạch cần được tưới ẩm đầy đủ để không hút nước của vữa quá mức. Đây là bước đơn giản nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến độ chắc chắn của toàn bộ mảng tường.
- Gạch khô hút nước làm vữa “chết non”.Bề mặt tường nhanh chóng xuất hiện vết nứt
- Bắt buộc tưới ẩm gạch trước khi xây

-
Xây hàng gạch ép sát vào đáy dầm ngay trong ngày
Nhiều thợ cố xây kín hàng gạch cuối sát đáy dầm ngay trong ngày. Tuy nhiên lúc này, lớp vữa bên dưới chưa kịp khô và tường chưa đạt độ ổn định. Khi vữa dần khô, toàn bộ khối xây sẽ co ngót hạ độ cao đỉnh xuống. Nếu đỉnh tường đã bị ép cứng vào dầm từ đầu, vị trí tiếp giáp rất dễ bị nứt cổ trần.
Cách làm đúng là để lại một khe hở ở đỉnh tường. Sau khi tường ổn định 48h mới tiến hành xây chèn gạch nghiêng hoặc chèn bằng vữa không co ngót như Sika Grout để khóa kín mạch và hạn chế nứt.
- Vữa co ngót sẽ làm hạ độ cao tường
- Xây hàng cuối ép sát dầm sớm gây nứt cổ trần
- Chờ tường ổn định rồi mới xây chèn đỉnh

-
Không cấy râu thép liên kết giữ tường và cột
Đây là một kỹ thuật cực kỳ cơ bản nhưng hay bị thợ ngại làm bỏ qua.
Khi không có hệ râu thép neo giữ, kết cấu tường gạch và khung cột sẽ không có sự gắn kết vững chãi. Hậu quả sẽ xuất hiện vết nứt, tách lớp giữa 2 vật liệu này.
Để tránh hiện tượng này, cần khoan cấy râu thép trước khi xây tường:
- Chiều sâu ngậm vào cột từ 5-10cm.
- Chiều dài thép ngậm vào tường: 25-30cm.
- Dùng thép D10
Hệ thép neo giúp tường và cột làm việc như một khối thống nhất, hạn chế tối đa nứt tách sau này.
- Thiếu liên kết gây nứt/tách lớp dọc góc tường
- Râu thép giúp khoá cứng 2 loại vật liệu

-
Cắt đục tường quá sâu để đi đường điện nước
Nhiều đội điện nước có thói quen dùng máy đục phá trực tiếp lên tường mới xây để đi ống âm. Lực rung mạnh từ máy đục có thể làm chấn động vỡ sâu làm yếu khả năng chịu lực, đặc biệt với tường 110 hoặc các mảng tường dài.
Biện pháp đúng:
- Dùng máy cắt rãnh 2 lưỡi để tạo ngàm trước, sau đó mới đục phần lõi bên trong nhẹ nhàng, giảm tối đa rung chấn.
- Kiểm soát độ sâu cắt không quá 4cm, tránh cắt quá sâu làm giảm chiều dày chịu lực còn lại của tường.
- Đồng thời chỉ nên thi công khi tường đã đủ tuổi vữa
→ Cắt rãnh quá sâu làm suy yếu tường 110
→ Chỉ dùng máy cắt rãnh ngầm sâu tối đa 4cm

-
Xây tường 110 quá dài mà không có cột hoặc trụ bổ trợ
Tường dày 110mm có khả năng chịu lực ngang khá yếu. Nếu một mảng tường kéo dài liên tục nhiều mét mà không có hệ cột, trụ ngắt đoạn, mảng tường sẽ cực kỳ yếu, dễ bị võng, phình, gây nguy hiểm lớn khi chịu tác động từ ngoại lực hoặc rung chấn.
Thông thường với các mảng tường dài từ khoảng 3m đến tối đa 4m, bắt buộc phải thiết kế bổ sung một cột bê tông cốt thép (hoặc xây bổ trụ gạch dày) ở giữa để ngắt đoạn, đóng vai trò làm xương sống gia cường, tăng khả năng chịu lực cho toàn bộ hệ.
- Phải cấy trụ gia cường hoặc có cột mỗi 3-4m chiều dài
- Tường 110 kéo dài rất yếu trước lực ngang, dễ phình, võng.

-
Trộn vữa quá khô hoặc quá nhão
Chất lượng vữa phụ thuộc rất lớn vào tỷ lệ nước khi trộn. Vữa quá khô sẽ khó bám gạch và tạo ra các mạch xây rỗng bên trong, giảm độ chắc của khối xây. Ngược lại, vữa quá nhão lại co ngót mạnh khi khô, làm xuất hiện các vết nứt chân chim trên bề mặt tường.
Một mẻ vữa đạt chuẩn phải có độ dẻo và độ đồng đều phù hợp. Việc kiểm soát đúng tỷ lệ, ưu tiên sử dụng máy trộn thay vì trộn thủ công sẽ giúp chất lượng khối xây ổn định hơn rất nhiều.
- Vữa khô tạo mạch rỗng, mất bám dính
- Vữa nhão gây nứt chân chim do cho ngót
- Ưu tiên dùng máy trộn kiểm soát tỷ lệ nước

-
Không có lanh tô trên cửa đi và cửa sổ
Khu vực phía trên cửa đi và cửa sổ luôn có tải trọng bản thân của khối xây lớn. Nếu không có lanh tô hoặc thép gia cường đúng kỹ thuật, tải trọng phía trên sẽ dồn xuống ô cửa gây võng sập hoặc gây ra các vết nứt chéo hình chữ V tại hai góc.
Đây là một trong những dạng nứt phổ biến nhất.
Thi công lanh tô và thép gia cường đúng thiết kế sẽ giúp tải trọng được phân bố đều sang hai bên tường.
- Tải trọng khối xây đè xuống ô cửa gây võng, nứt xé chữ V tại góc cửa
- Lanh-tô giúp phân tán đều tải trọng xuống 2 bên

-
Không giật cấp tại vị trí tiếp giáp tường cũ – tường mới
Đây là lỗi rất hay gặp ở các công trình cải tạo. Thợ ẩu thường xây đấu đầu phẳng trực tiếp tường mới vào tường cũ mà không tạo liên kết giật cấp giữa hai phần. Khi hai khối tường có tuổi vữa khác nhau và độ co ngót khác nhau hoàn toàn, vị trí tiếp giáp chắc chắn sẽ bị nứt gây thấm dột và mất thẩm mỹ nghiêm trọng.
Muốn tránh nứt tại vị trí tiếp giáp, cần đục mỏ hốc hoặc khoan râu cách nhau 500mm để khóa ngàm chặt liên kết giữa tường cũ và tường mới.
- Tường cũ và mới có độ co ngót khác biệt
- Xây đấu đầu trực tiếp chắc chắn gây nứt dọc
- Phải đục mỏ giật cấp hoặc cấy râu neo 500mm

-
Không căng dây, không kiểm tra độ thẳng đứng khi xây
Một số đội thợ xây theo cảm tính, không thường xuyên sử dụng dây, nivo hoặc máy laser để kiểm tra. Kết quả là tường bị cong, nghiêng hoặc phình bụng nhưng rất khó phát hiện bằng mắt thường.
Đến khi lắp đặt tủ bếp, tủ quần áo, lắp cửa mới lộ ra hàng loạt khe hở buộc đơn vị nội thất phải cắt sửa hoặc chêm vá gây tốn kém thêm chi phí và giảm tính thẩm mĩ.
- Xây theo cảm tính làm tường cong, phình bụng
- Gây khe hở lớn khi lắp đặt nội thất

- Luôn dùng dây rọi, nivo và máy laser để kiểm soát độ thẳng của tường
-
Bỏ qua dán lưới chống nứt khi xử lý tiếp giáp và đục điện
Nhiều đội thợ sau khi đi điện hoặc xây xong sẽ trát luôn mà không dán lưới chống nứt. Đây là lỗi rất hay gặp tại vị trí tiếp giáp giữa cột bê tông và tường gạch, giữa tường cũ và tường mới hoặc các đường điện âm tường có từ 3 ống gen trở lên.
Những khu vực này có độ co ngót khác nhau nên rất dễ xuất hiện nứt sau khi hoàn thiện. Vì vậy trước khi trát cần dán lưới chống nứt để tăng liên kết, phân tán ứng suất và hạn chế các vết nứt chân chim hoặc nứt dọc về sau.
- Trát ngay mà không dán lưới chống nứt.
- Dễ nứt tại điểm chuyển tiếp tường- bê tông và rãnh điện âm.
- Bắt buộc dán lưới để phân tán lực co ngót.

